Μεικτή οικογένεια: Πόσες ελπίδες έχει να «επιβιώσει»;

 

GROUP THERAPY

Μεικτή οικογένεια: Πόσες ελπίδες έχει να «επιβιώσει»;

Η Κλινική Ψυχολόγος και Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς, Έλσα Μπάρδα, γράφει για τις δυσκολίες της συνένωσης  δύο οικογενειών έπειτα από διαζύγιο ή χηρεία - Ο ανταγωνισμός ανάμεσα στα παιδιά, η συμβίωση, οι λεπτές ισορροπίες και η αποδοχή - Πώς να το κάνετε να πετύχει 

*Έλσα Μπάρδα - Κλινικός Ψυχολόγος - Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς

Με δεδομένη την αύξηση των διαζυγίων στην Ελλάδα, έχει προκύψει ένα νέο μοντέλο οικογένειας, γνωστό με τον όρο «μεικτή». Η συγκεκριμένη δομή της οικογένειας προκύπτει, όταν και οι δύο σύντροφοι αποφασίζουν να ακολουθήσουν κοινή ζωή μαζί με τα παιδιά τους από τις προηγούμενες σχέσεις, είτε από διαζύγιο είτε από χηρεία.

Πόσο εύκολο όμως είναι να καταφέρουν οι γονείς να δημιουργήσουν ισορροπίες σε μια μεικτή οικογένεια όταν και οι δυο έχουν παιδιά;

Οι περισσότερες δυσκολίες προκύπτουν με τα παιδιά και όχι με τους γονείς, ειδικά αν έχει προηγηθεί διαζύγιο, καθώς είναι αποφασισμένοι ότι αυτή η σχέση πρέπει να επιτύχει. Η προσδοκία όμως ότι οι οικογένειες μπορούν να συνενωθούν εν μία νυκτί κάτω από την ίδια στέγη, μπορεί να οδηγήσει σε απογοήτευση, καθώς είναι πολλές οι προκλήσεις συγκριτικά με την «πυρηνική» οικογένεια.

Μελέτη από την Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής και Εφηβικής Ψυχιατρικής υποστηρίζει ότι ο ελάχιστος χρόνος ομαλής προσαρμογής μπορεί να είναι από ένα μέχρι δύο χρόνια.

Τα παιδιά χρειάζονται τον χρόνο τους…

Ορισμένες φορές τα παιδιά αποδέχονται γρήγορα τον/τη νέα σύντροφο, άλλες φορές είναι μπερδεμένα για τα συναισθήματά τους, καθώς ακόμα και αν τρέφουν συμπάθεια, το να αποδεχτούν τα ίδια τους τα συναισθήματα φαντάζει ως προδοσία για τον γονιό, που δεν προχώρησε σε καινούργια σχέση. Η αρνητικότητα συνήθως προκύπτει από ενοχικότητα, καθώς βλέπουν το καινούργιο πρόσωπο ως αντικαταστατή της μαμάς ή του μπαμπά. Η ελπίδα ότι οι βιολογικοί γονείς να ξανασμίξουν εγκαταλείπεται, εξαιτίας της νέας γονεϊκής φιγούρας, που μπορεί να προκαλέσει θυμό. Η απογοήτευση βρίσκει τρόπο έκφρασης μέσα από τον θυμό, ο οποίος «διοχετεύεται» με έντονα ξεσπάσματα.

Η ανάγκη αποδοχής από το παιδί του/της συντρόφου

Ο μη βιολογικός γονέας, στην προσπάθειά του να γίνει συμπαθής από το παιδί του/της συντρόφου του, ίσως να καταναλώσει υπερβάλλουσα ενέργεια ή να έχει διαφορετική συμπεριφορά ως προς το παιδί του συντρόφου. Η αγάπη έρχεται σταδιακά και δεν χρειάζεται πίεση στο παιδί.

Ανταγωνισμός ανάμεσα στα ετεροθαλή αδέρφια

Η αντιπαλότητα ανάμεσα στα αδέλφια είναι συνήθης. Ο ανταγωνισμός ανάμεσα στα μη βιολογικά αδέλφια παίρνει μια ακόμα πιο προκλητική διάσταση, με κύριο αίτιο τον ανταγωνισμό για την προσοχή και την κυριαρχία στη νεοσύστατη οικογένεια. Γι' αυτό το λόγο η ενθάρρυνση των παιδιών ως προς την ευγενή άμιλλα και όχι τον εγωιστικό ανταγωνισμό μπορεί να έχει πολύ θετικό αντίκτυπο.

Κλείσιμο

Μοίρασμα προσοχής

Όταν ο χρόνος έναν προς έναν, η προσοχή και η τρυφερότητα μοιράζεται, εκτός από τα βιολογικά παιδιά, και στα παιδιά του/της συντρόφου μπορεί να δημιουργήσει διενέξεις, καθώς και προκλητικές συμπεριφορές ή παλινδρόμηση, προκειμένου το παιδί να διεκδικήσει τα κεκτημένα του. Η μειωμένη προσοχή των γονιών ως προς τα βιολογικά παιδιά τους μπορεί να εκληφθεί και ως απόρριψη, γι' αυτό και οι γονείς θα πρέπει να προετοιμάσουν το παιδί σταδιακά. Το κάθε παιδί έχει ανάγκη ατομικής προσοχής -π.χ. να παίξετε ένα παιχνίδι μαζί του αποκλειστικά, προκειμένου να ενισχυθεί ο δεσμός. Από κοινού οι δύο σύντροφοι είναι καλό να παρακολουθούν τις δραστηριότητες του κάθε παιδιού ξεχωριστά, όπως αγώνες ποδοσφαίρου, θεατρικές παραστάσεις κ.ά.

Σύγχυση ταυτότητας

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα, που ενδεχομένως να επηρεάσει την ψυχολογία των παιδιών, αν είναι σε μικρή ηλικία και δεν έχει γίνει σωστή προετοιμασία, είναι όταν η μητέρα αποφασίζει να υιοθετήσει το επίθετο του νέου συζύγου, όπου όλη η νεοσύστατη οικογένεια έχει το ίδιο επίθετο, εκτός των παιδιών από την πλευρά της μητέρας, τα οποία μπορεί να νιώσουν απόρριψη -ιδιαίτερα εάν ο βιολογικός πατέρας δεν έχει ενεργή συμμετοχή στην καθημερινότητα των παιδιών.

Οικονομικά μπερδέματα

Περισσότερα τα άτομα, μεγαλύτερες οι δαπάνες. Η συγχώνευση των οικονομικών στη μεικτή οικογένεια είναι πρόκληση, όμως μέσα από τον διάλογο και την σωστή επικοινωνία δεν θα αποτελέσει συγκρουσιακό λόγο.

Η πειθαρχία μου vs η πειθαρχία σου

Καινούργια οικογένεια, καινούργιοι κανόνες που θα πρέπει να επιβάλουν οι γονείς με συνέπεια, εκ νέου, χωρίς διακρίσεις, έπειτα από συνεννόηση και σωστή ψυχολογική προετοιμασία των παιδιών. Σε καμία περίπτωση μην προσπαθήσετε εξ αρχής να επιβληθείτε στα μη βιολογικά παιδιά σας, χωρίς να τα έχετε «κερδίσει» πρώτα. Τα όρια πρέπει να χτιστούν από κοινού.

Η εισβολή στο σπίτι

Στην περίπτωση που τα μελή της οικογένειας -π.χ. της μητέρας- μεταφερθούν στο σπίτι του πατέρα, καθώς είναι μεγαλύτερο, τότε οι πρώτοι μήνες ενδεχομένως να είναι πρόκληση για τα παιδιά, τα οποία κατοικούσαν εξ αρχής στο σπίτι, μπορεί να νιώσουν  απειλή, με αποτέλεσμα να συμπεριφέρονται στα μη βιολογικά αδέρφια τους ως μη ευπρόσδεκτα. Σε άλλες περιπτώσεις, όπου οι γονείς έχουν από ένα παιδί και ηλικιακά κοντά, μπορεί να φαντάζει ως... παράδεισος παιχνιδιού. Σε κάθε περίπτωση, το ιδανικό σενάριο θα ήταν η οικογένεια να ξεκινήσει σε καινούργιο έδαφος με λίγα λόγια σε καινούργιο σπίτι, προκειμένου να «χτίσουν» καινούργιες μνήμες οικογενειακής ζωής -ακόμα και μέσα από την καθημερινή ρουτίνα.

Ο συζυγικός ρόλος είναι δύσκολος, ο γονεϊκός ρόλος ακόμα περισσότερο... το να επιτύχετε ισορροπία στην οικογενειακή ζωή σας μία πρόκληση.

Μερικά παιδιά μπορεί να προβάλουν αντίσταση στην αλλαγή, γεγονός το οποίο ενδεχομένως να σας αποθαρρύνει. Η προσαρμογή, όμως, δεν αφορά αποκλειστικά τα παιδιά, αλλά και τους γονείς, καθώς μπορεί να προκύψουν συγκρίσεις με την προηγούμενη οικογενειακή κατάσταση.



Το νέο μέλος της οικογένειας

Στην περίπτωση που οι σύντροφοι αποκτήσουν μαζί παιδί, «καρπό» της αγάπης τους, τότε τα πράγματα γίνονται ακόμα πιο πολύπλοκα. Τα παιδιά, στο χειρότερο σενάριο, μπορεί να βιώσουν απειλή από το νέο μέλος της οικογένειας. Για παιδιά μικρής ηλικίας, η αποδοχή θα είναι πιο εύκολη συγκριτικά με παιδιά από 10 ετών και άνω, καθώς έχουν περισσότερες απαιτήσεις από τους γονείς.

Η επίγνωση των αναμενόμενων αναγκών ή προκλήσεων που προκύπτουν σε μια μεικτή οικογένεια μπορεί να βοηθήσει τα μέλη της να αποφύγουν ή να αντιμετωπίσουν σωστά το όποιο πρόβλημα προκύψει, επιτυγχάνοντας ομαλότερη και γρηγορότερη προσαρμογή στα νέα δεδομένα.

Δεν υπάρχει «μαγική» συνταγή, πέρα από την σωστή προετοιμασία των εμπλεκόμενων, την αγάπη, τον σεβασμό, την σωστή επικοινωνία, την υπομονή, την τρυφερότητα, την ενσυναίσθηση, για να δημιουργήσετε μια υπέροχη, ευτυχισμένη οικογένεια μαζί, για να πετύχει η δεύτερη ευκαιρία στο να δημιουργήσετε μια οικογένεια, όπως την είχατε ονειρευτεί.

Από όλα αυτά, στα οποία έχω αναφερθεί, μια λέξη υπάρχει: αγάπη! Γιατί η αγάπη τα περιλαμβάνει όλα!

 

Η συμπεριφορά των γονιών «καθρεφτίζει» την ευτυχία των παιδιών

group therapy 

γονείςΠαιδιά

Η συμπεριφορά των γονιών «καθρεφτίζει» την ευτυχία των παιδιών

Η Κλινική Ψυχολόγος και Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς, Έλσα Μπάρδα, γράφει για το πώς μπορείτε να κάνετε το παιδί σας ευτυχισμένο

*Έλσα Μπάρδα - Κλινικός Ψυχολόγος - Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς

«Γνωρίζω ότι δεν υπάρχει τέλειος γονιός... ίσως επειδή δεν μπορώ να είμαι τέλειος σε όλα. Προσπαθώ να δίνω τον καλύτερο εαυτό μου, να είμαι υπεύθυνος και να διαχειρίζομαι με ηρεμία κάθε συγκρουσιακή συνθήκη. Προσπαθώ με κάθε τρόπο να αποτελώ σωστό πρότυπο για τα παιδί μου. Με το να νιώθει ασφάλεια και να του εμπνέω εμπιστοσύνη, όπως και να δείχνω εμπιστοσύνη σε εκείνο, μετριάζοντας την ανάγκη μου για υπερπροστασία, νιώθω ότι βοηθάω το παιδί μου να εξελιχθεί. Η καλή σχέση με το παιδί μου θεωρώ ότι βασίζεται στον ποιοτικό χρόνο μαζί του. Ακούω με προσοχή και μοιράζομαι τις ανησυχίες του. Καθώς μεγαλώνει το αγγελούδι μου, προσπαθώ να είμαι δίπλα του και όχι μπροστά του, παίρνω έναν πιο ενεργό ρόλο παρατηρητή, που το βοηθάει να γίνει η καλύτερη εκδοχή του εαυτού του» -Ανώνυμος

- Πίσω από κάθε παιδί που πιστεύει στον εαυτό του, υπάρχει ένας ενήλικας που πίστεψε πρώτα σε αυτό (Math Jacobson)

Έρευνα από το Ινστιτούτο Ψυχολογίας της Ισπανίας έδειξε ότι το 96% των παιδιών που συμμετείχαν στην έρευνα επιθυμούν οι γονείς τους να είναι πιο εκδηλωτικοί και τρυφεροί, να είναι πιο χαρούμενοι και να περνάνε πιο πολύ χρόνο μαζί τους.

Η ψυχολογική εξάντληση των γονιών «καθρεφτίζεται» στον ψυχικό κόσμο των παιδιών

Οι ήρεμοι γονείς καλλιεργούν το αίσθημα της ασφάλειας στα παιδιά στο να μοιραστούν τα νέα τους, τα συναισθήματά τους και τους προβληματισμούς τους, ενισχύοντας την σχέση εμπιστοσύνης ανάμεσά τους.

Η επίκριση δεν είναι ωφέλιμη στη σχέση γονέα - παιδιού. Τα λάθη είναι ανθρώπινα, καθώς μέσα από τα λάθη επέρχεται η μάθηση. Όσο δύσκολη ημέρα και να έχουν στον εργασιακό τους χώρο, πρέπει να αποφεύγουν να αντιδρούν άσχημα με το παραμικρό λάθος των παιδιών, αντιθέτως να τα βοηθάνε να μαθαίνουν.

Ακόμα και οι αναίτιες προκλητικές συμπεριφορές εξυπηρετούν κάποια ανάγκη -στις περισσότερες εκ των περιπτώσεων την ανάγκη προσοχής από την πλευρά των γονέων. Για να αντιμετωπιστεί σωστά η προκλητική συμπεριφορά, είναι σημαντικό να υπάρχει σωστή σχέση μεταξύ γονέα και παιδιού.

Ορισμένες φορές, σε συνθήκες οπου ο γονέας γυρνάει εξαντλημένος στο σπίτι έπειτα από μια δύσκολη ημέρα στη δουλειά, ενδεχομένως να φαντάζει ουτοπικό να αντιδρά με ηρεμία σε προκλητικές συμπεριφορές του παιδιού. Αν από τις επτά ημέρες της εβδομάδας, τις πέντε που δουλεύει, ο γονέας αντιδρά απότομα στο παραμικρό λάθος του παιδιού, τότε το πιο πιθανό είναι ότι, όταν αποφασίσει να είναι ήρεμος, θα έρθει αντιμέτωπος με ένα παιδί που τον αντιμετωπίζει με ψυχρότητα.

Η ανάγκη των γονιών να δίνουν τον καλύτερό τους εαυτό στην εργασία, στον σύντροφο, στο παιδί, είναι λογικό να αυξάνει την ψυχολογική πίεση, το αίσθημα του ανικανοποίητου και το άγχος. Υπάρχει ένας «μαγικός» τρόπος, ώστε αυτό το άγχος να εξαφανιστεί και αυτός είναι τα χάδια και οι αγκαλιές από τα παιδιά σας, που αξίζουν όσο τίποτα στον κόσμο.

Οι απαιτήσεις της ζωής δεν τελειώνουν πότε, οι στιγμές τρυφερότητας με τα παιδιά σας όμως είναι ανεπανάληπτες και δεν γυρνάνε πίσω. Γι' αυτό το λόγο χαλαρώστε και αντιμετωπίστε με ψυχραιμία συμπεριφορές που σας εκνευρίζουν -π.χ. όταν το παιδί θέλει να σας ζωγραφίσει πόσο σας αγαπάει, αλλά λερώνει το πάτωμα, εστιάστε στη μεγάλη εικόνα, που είναι η εκδήλωση αγάπης, και όχι στα λάθη. Τα παιδιά μαθαίνουν μέσα από τη σωστή κατεύθυνση με θετική ανατροφοδότηση και όχι με επίκριση.

Το μεγαλύτερο δώρο που μπορείτε να κάνετε στα παιδιά σας δεν αγοράζεται, διότι είναι η αγκαλιά σας, η εκδήλωση τρυφερότητας, καθώς και η άνευ όρων αποδοχή τους.

*Η Ελσα Μπάρδα έχει βασικό πτυχίο ψυχολογίας (BSc Honours), μετεκπαίδευση πρώτο μάστερ στην Κλινική Ψυχολογία (MSc Clin. Psy.) και δεύτερο μάστερ στην Εφαρμοσμένη Ανάλυση Συμπεριφοράς MSc (MSc ABA ). Η εκπαίδευση και μετεκπαίδευσή της έγινε στη Μ. Βρετανία. Έχει αναγνώριση πτυχίων από το ΔΟΑΤΑΠ και άδεια ασκήσεως επαγγέλματος ψυχολόγου.

 

12 λόγοι για να ξεκινάς την ημέρα σου με χαμόγελο

 

GROUP THERAPY

12 λόγοι για να ξεκινάς την ημέρα σου με χαμόγελο

Η Κλινική Ψυχολόγος και Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς, Έλσα Μπάρδα, μας δίνει μερικούς καλούς λόγους, για να ξεκινάμε κάθε μέρα μας με θετική σκέψη και ψυχολογία

*Έλσα Μπάρδα - Κλινικός Ψυχολόγος - Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς

Πλήθος επιστημονικών ερευνών έχουν μελετήσει την επίδραση του χαμόγελου στην ψυχική και σωματική υγειά, καταλήγοντας στα εξής συμπεράσματα:

1. Το αυθεντικό χαμόγελο έχει θετική επίδραση στο νευρικό σύστημα και κατ' επέκταση στο σώμα, καθώς αυξάνει την έκκριση ενδορφινών και σερετονίνης, λειτουργώντας θετικά στην διάθεση.

2. Προκαλεί περισσότερη ευχαρίστηση στον εγκέφαλο και από τη σοκολάτα.

3. Μειώνει το άγχος -συνεπώς και την έκκριση ορμονών που σχετίζονται με το άγχος- κι έτσι ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα.

4. Κάθε φορά που κάποιος χαμογελάει, μειώνεται η αρτηριακή του πίεση.

5. Ενθαρρύνει τις θετικές αλληλεπιδράσεις, καθώς το χαμόγελο είναι μεταδοτικό. Οι άνθρωποι που χαμογελάνε μεταδίδουν αισιοδοξία, συνεπώς προδιαθέτουν το περιβάλλον να τους αντιμετωπίσει θετικά, καθιστώντας τον εαυτό τους πιο αποδεκτό.

6. Σας ομορφαίνει και σας κάνει να δείχνετε πιο ελκυστικοί.

Κλείσιμο

7. Ενισχύει την θετική αντίληψη της ζωής.

8. Αυξάνει την ικανοποίηση που αντλεί κάποιος από τις διαπροσωπικές του σχέσεις.

9. Ακόμα και ένα... αναγκαστικό χαμόγελο αρκεί, για να βελτιώσει την διάθεση.

10. Το χαμόγελο ανοίγει πόρτες, καθώς εμπνέει εμπιστοσύνη στους άλλους.

11. Εμπνέει εσωτερική γαλήνη και αίσθηση ευημερίας.

12. Βοηθά τους ανθρώπους να διαχειριστούν αρνητικά γεγονότα.



Εν κατακλείδι, προσφέροντας ένα ζεστό χαμόγελο στους ανθρώπους που συναντάτε κατά την διάρκεια της ημέρας, δεν βελτιώνετε μόνο τις διαπροσωπικές σχέσεις, αλλά κάνετε και ένα θαυμάσιο δώρο στον εαυτό σας: το δώρο της απόλαυσης περισσότερων στιγμών αλληλεπίδρασης και συναισθηματικής σύνδεσης με τους γύρω σας.

*Η Ελσα Μπάρδα έχει βασικό πτυχίο ψυχολογίας (BSc Honours), μετεκπαίδευση πρώτο μάστερ στην Κλινική Ψυχολογία (MSc Clin. Psy.) και δεύτερο μάστερ στην Εφαρμοσμένη Ανάλυση Συμπεριφοράς MSc (MSc ABA ). Η εκπαίδευση και μετεκπαίδευσή της έγινε στη Μ. Βρετανία. Έχει αναγνώριση πτυχίων από το ΔΟΑΤΑΠ και άδεια ασκήσεως επαγγέλματος ψυχολόγου.

 

Οι οκτώ «χρυσοί» κανόνες για έναν επιτυχημένο γάμο

 

GROUP THERAPY

ΓάμοςΣχέσειςΚανόνεςΕπικοινωνίαγονείςΠαιδιά

Οι οκτώ «χρυσοί» κανόνες για έναν επιτυχημένο γάμο

Η Κλινική Ψυχολόγος και Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς, Έλσα Μπάρδα, δίνει χρήσιμες συμβουλές για έναν γάμο που θα αντέξει στη διάρκεια του χρόνου

*Έλσα Μπάρδα - Κλινικός Ψυχολόγος - Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς

Αν έχετε δώσει όρκο αφοσίωσης με το άλλο σας μισό, είστε από τους τυχερούς της ζωής! Αλήθεια, κρατάει το «για πάντα μαζί» ή μερικές φορές η σκληρή πραγματικότητα της ρουτίνας, οι υποχρεώσεις, οι διαφωνίες δημιουργούν εμπόδια; Η σχέση είναι όπως ένα λουλούδι... Όσο ασχολείσαι και το περιποιείσαι τόσο εκείνο ανθίζει.

Έπειτα από αμέτρητα mail πιστών αναγνωστών της στήλης Group Therapy, αποφάσισα να σας παρουσιάσω τους οκτώ «χρυσούς» κανόνες, που θα βοηθήσουν έναν γάμο να αντέξει στη δοκιμασία του χρόνου.

1. Σωστή επικοινωνία το Α και το Ω

«Τι είναι η αγάπη; Δεν είναι συμπόνια, μήτε καλοσύνη. Στη συμπόνια είναι δύο, αυτός που πονάει και αυτός που συμπονάει. Στην καλοσύνη είναι δύο, αυτός που δίνει και αυτός που δέχεται. Μα στην αγάπη είναι ένας. Σμίγουν οι δυο και γίνονται ένα. Δεν ξεχωρίζουν. Το εγώ και εσύ αφανίζονται. Αγαπώ θα πει χάνομαι…» -Νίκος Καζαντζάκης

Στο ξεκίνημα μιας σχέσης, αυτό που φέρνει κοντά ένα ζευγάρι είναι η σωστή επικοινωνία. Στο πέρασμα του χρόνου αυτό μπορεί να χαθεί και τα προβλήματα να καταλήξουν... κάτω από το χαλάκι. Το αποτέλεσμα συνήθως είναι παθητικός θύμος, συγκρούσεις και απογοήτευση.

Η ειλικρινή επικοινωνία -π.χ. μοίρασμα συναισθημάτων με το άλλο σας μισό, σας βοηθάει να οικοδομήσετε σχέσεις εμπιστοσύνης και ασφάλειας στη σχέση. Παρεξηγήσεις, δυσπιστία ή αμφιβολία είναι μερικά από τα προβλήματα που μπορεί να αποφύγετε, εφόσον υπάρχει σωστή επικοινωνία. Κάνοντας σαφές στον σύντροφό σας το τι θέλετε από τη σχέση, σχετικά με τις συναισθηματικές σας ανάγκες, θα σας βοηθήσει να αποφεύγετε πολλές διαμάχες, λόγω παρεξηγήσεων.

2. Μην τρώγεστε με τα ρούχα σας!

Μερικές φορές, μια μικρή αφορμή αρκεί, για να πυροδοτήσει έναν καυγά. Η γκρίνια και η καταναγκαστική ιδιοτροπία, καθώς και οι υπερβολικές αντιδράσεις για μικροπράγματα, αποτελούν καταστροφικές συμπεριφορές που σαμποτάρουν τον γάμο.



3. Ρεαλιστικές προσδοκίες

Δεν ζητάω τίποτα λιγότερο, από το να με αγαπούν όσο αγαπάω… Μια τέτοια φράση γεννάει προσδοκίες -π.χ. να περιμένεις από τον άλλον να σε κάνει ευτυχισμένο, να ανταποκριθεί σε όλες τις ανάγκες σου. Αργά ή γρήγορα, οι προσδοκίες θα καταλήξουν σε ένα φαύλο κύκλο συνεχούς απογοήτευσης και σε εγωιστικές συμπεριφορές εκατέρωθεν, καθώς το άλλο σας μισό θα κουραστεί απο τις ανεξάντλητες συναισθηματικές ανάγκες σας. Διατηρήστε θετικές, ρεαλιστικές προσωπικές και οικογενειακές προσδοκίες.

4. Ανιδιοτελής αγάπη

«Η αγάπη μακροθυμεί, χρηστεύεται, η αγάπη ου ζηλοί, η αγάπη ου περπερεύεται, ου φυσιούται, ουκ ασχημονεί, ου ζητεί τα εαυτής, ου παροξύνεται, ου λογίζεται το κακόν, ου χαίρει επί
τη αδικία, συγχαίρει δε τη αληθεία. πάντα στέγει, πάντα πιστεύει, πάντα ελπίζει, πάντα υπομένει. η αγάπη ουδέποτε εκπίπτει» -Ο Ύμνος της Αγάπης του Αποστόλου Παύλου στην προς Κορινθίους Α’

Το «κλειδί» για μια ευτυχισμένη μακροχρόνια σχέση, όπως ο γάμος, είναι η αγάπη άνευ όρων και από τις δύο πλευρές.

5. Ο γάμος είναι μαραθώνιος, όχι σπριντ

Για να έχει διάρκεια ένας γάμος, θα πρέπει να έχει σωστές βάσεις -ναι μεν μετράνε οι όμορφες στιγμές, όμως ο πραγματικός μαραθώνιος, όπου κρίνεται η διάρκεια μιας σχέσης, είναι να υπάρχει πάντα σεβασμός και σωστή επικοινωνία.

6. Δεν είστε υπεύθυνος για την συμπεριφορά του συντρόφου σας, αλλά για την δική σας

Αν θέλετε να έχετε έναν καλό σύντροφο... τότε να γίνετε η καλύτερη εκδοχή του εαυτού σας. Εάν είναι όντως το ιδανικό «έτερόν σας ήμισυ», τότε υπάρχει αρκετά μεγάλη πιθανότητα να ανταποδώσει.

7. Να είστε ομάδα

Εν σάρκα μία

Από την κλινική μου εμπειρία εδώ και αρκετά χρονιά έχω καταλήξει στο εξής συμπέρασμα: ορισμένες φορές, ακόμα και τα πιο αγαπημένα ζευγάρια θα διαφωνήσουν στον τρόπο διαπαιδαγώγησης των τέκνων τους. Οι γονείς, προς όφελος των παιδιών και της σχέσης, θα πρέπει να συνεργάζονται και όχι να έρχονται σε αντιπαράθεση. Όσο καλύτερα περνάτε στον γάμο σας τόσο πιο ευτυχισμένα παιδιά μεγαλώνετε.



8. Όπως το τάνγκο θέλει δύο, έτσι και ο γάμος, για να έχει διάρκεια, χρειάζεται προσπάθεια και από τις δύο πλευρές

«Ἐὰν ταῖς γλώσσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἢ κύμβαλον ἀλαλάζον. καὶ ἐὰν ἔχω προφητείαν καὶ εἰδῶ τὰ μυστήρια πάντα καὶ πᾶσαν τὴν γνῶσιν, καὶ ἐὰν ἔχω πᾶσαν τὴν πίστιν, ὥστε ὄρη μεθιστάνειν, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, οὐδέν εἰμι. καὶ ἐὰν ψωμίσω πάντα τὰ ὑπάρχοντά μου, καὶ ἐὰν παραδῶ τὸ σῶμά μου ἵνα καυθήσομαι, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, οὐδὲν ὠφελοῦμαι» -Ο Ύμνος της Αγάπης του Αποστόλου Παύλου στην προς Κορινθίους Α’

Ο γάμος σας στο πέρασμα του χρόνου θα αναπτυχθεί, θα εξελιχθεί. Θα πρέπει να είστε ψυχολογικά προετοιμασμένοι να διαχειριστείτε αυτή τη διαδικασία με ωριμότητα, για να την κρατήσετε υγιή. Μπορεί μια σχέση να ξεκινάει φλογερή και παθιασμένη, όμως η εδραίωση μίας δια βίου δέσμευσης δεν βασίζεται απλά σε ένα χαρτί... Βασίζεται στην αγάπη, την κατανόηση, τον αμοιβαίο σεβασμό, τη σωστή επικοινωνία, την εμπιστοσύνη και την ανιδιοτελή αγάπη, προκειμένου να αντέξει στη φθορά του χρόνου. Γι' αυτό να είστε αληθινοί στους όρκους που δώσατε και να τους κάνετε πραγματικότητα.




*Η Ελσα Μπάρδα έχει βασικό πτυχίο ψυχολογίας (BSc Honours), μετεκπαίδευση πρώτο μάστερ στην Κλινική Ψυχολογία (MSc Clin. Psy.) και δεύτερο μάστερ στην Εφαρμοσμένη Ανάλυση Συμπεριφοράς MSc (MSc ABA ). Η εκπαίδευση και μετεκπαίδευσή της έγινε στη Μ. Βρετανία. Έχει αναγνώριση πτυχίων από το ΔΟΑΤΑΠ και άδεια ασκήσεως επαγγέλματος ψυχολόγου.

 

Επηρεάζουν τα γονίδια την πολιτική συμπεριφορά μας;

 

GROUP THERAPY

ΕκλογέςΓονίδιαΠολιτική ΣυμπεριφοράΒιολογία

Επηρεάζουν τα γονίδια την πολιτική συμπεριφορά μας;

Η Κλινική Ψυχολόγος και Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς, Έλσα Μπάρδα, αναλύει πώς η πολιτική μας συμπεριφορά μπορεί να εξηγηθεί και με βάση το... DNA μας

*Έλσα Μπάρδα - Κλινικός Ψυχολόγος - Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς

Η άποψη του Αριστοτέλη ότι η πολιτική δραστηριότητα οφείλεται σε αρχέγονο ένστικτο του ανθρώπου επιβεβαιώνεται από πρόσφατη έρευνα, που υποδεικνύει ότι τα γονίδια διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην πολιτική συμπεριφορά.

Σύμφωνα με μελέτη από το πανεπιστήμιο του San Diego της California, η επιθυμία να συμμετέχουμε ή να απέχουμε από την εκλογική διαδικασία συσχετίζεται με τα γονίδια. Η συγκεκριμένη μελέτη, με επικεφαλής τον πολιτικό επιστήμονα James Fowler, εξέτασε την εκλογική συμπεριφορά (πολιτική συμμετοχή - προσέλευση) ψηφοφόρων σε δίδυμα αδέρφια.

Το αποτέλεσμα της έρευνας έδειξε 60% συσχέτιση γονιδίων και πολιτικής συμπεριφοράς, ενώ το υπόλοιπο 40% συσχέτιση με παράγοντες όπως η ηλικία, το φύλο, η φυλή, η οικογενειακή κατάσταση, η εκπαίδευση, το εισόδημα, η πολιτική γνώση και η αλληλεπίδραση με το περιβάλλον. Παρόμοια αποτελέσματα μελετών, που υποστηρίζουν την συσχέτιση γονιδίων και πολιτικών πεποιθήσεων, διεξήχθησαν από το Πανεπιστήμιο Park της Pennsylvania, καθώς και από το πανεπιστήμιο Rice στο Houston του Texas.

Συνεπώς, η αποδοχή ότι οι πολιτικές προτιμήσεις και συμπεριφορές οφείλονται σε γενετική προδιάθεση, θα μπορούσε να οδηγήσει και στην πολιτική απάθεια και, πολύ συχνά, ακόμα και στην αποχή από τις κάλπες...

Οι επιστημονικές μελέτες που εξετάζουν την συσχέτιση της μοριακής βιολογίας και γενετικής με τον πολιτικό προσανατολισμό διαρκώς αυξάνονται, όμως, ακόμα, σύμφωνα με σχετικά δημοσιεύματα, θεωρούνται αμφιλεγόμενες. Στον αντίποδα, άλλοι ερευνητές από τον χώρο των κοινωνικών επιστημών υποστηρίζουν ότι εξίσου σημαντικό ρόλο στην πολιτική συμπεριφορά διαμορφώνουν οι κοινωνικοί παράγοντες μάθησης και περιβάλλοντος -π.χ. κοινωνική κατάσταση, επιρροή των ΜΜΕ και αλληλεπίδραση με φίλους και συναδέλφους.

Επομένως, ακόμα και στην περίπτωση που τα γονίδια παίζουν ρόλο στις πολιτικές προτιμήσεις και συμπεριφορές, εξίσου καθοριστικό είναι και το περιβάλλον. Αν υποθέσουμε ότι ισχύει η γενετική προδιάθεση, τότε ένα παιδί που μεγαλώνει σε γονεϊκό περιβάλλον πολύ φιλελεύθερο ή, αντίθετα, πολύ συντηρητικό, θα έχει τάσεις προς τις αντίστοιχες ιδεολογίες. Όταν όμως απομακρυνθεί από το οικογενειακό περιβάλλον και μείνει μόνο του, είτε θα μείνει πιστό στις ίδιες ιδεολογίες, εφόσον έχει στενές επαφές με την οικογένειά του είτε αυτές θα εξαλειφθούν, καθώς θα επηρεάζεται από το καινούργιο περιβάλλον -π.χ. εργασιακός χώρος, διαπροσωπικές σχέσεις ή ακόμα και χρόνια ανεργία.

Κλείσιμο

Προσδιορισμός ανθρώπινης συμπεριφοράς - Γονίδια και Περιβάλλον

Αν η συμπεριφορά ήταν αποκλειστικά προκαθορισμένη από τα γονίδια, τότε δεν θα υπήρχε η ελεύθερη βούληση, γιατί ο άνθρωπος από Θεία πρόνοια γεννιέται ένας και μοναδικός. Σύμφωνα με την πλειοψηφία των μέχρι τώρα μελετών, τα γονίδια και το περιβάλλον αλληλοσυμπληρώνονται και αλληλεπιδρούν. Η εξελικτική διαδικασία της ανθρωπινής συμπεριφοράς άφορα στην προσαρμογή σε μεταβαλλόμενες συνθήκες, η οποία ενισχύεται μέσα από τη μάθηση.

*Η Ελσα Μπάρδα έχει βασικό πτυχίο ψυχολογίας (BSc Honours), μετεκπαίδευση πρώτο μάστερ στην Κλινική Ψυχολογία (MSc Clin. Psy.) και δεύτερο μάστερ στην Εφαρμοσμένη Ανάλυση Συμπεριφοράς MSc (MSc ABA ). Η εκπαίδευση και μετεκπαίδευσή της έγινε στη Μ. Βρετανία. Έχει αναγνώριση πτυχίων από το ΔΟΑΤΑΠ και άδεια ασκήσεως επαγγέλματος ψυχολόγου.

 

Αυτοκαταστροφική συμπεριφορά: Γιατί και πώς σαμποτάρουμε τον εαυτό μας

 

GROUP THERAPY

ΆγχοςΑσφάλειαΣυμπεριφοράΕξαρτήσειςΥγείαΚατάχρηση

Η Κλινική Ψυχολόγος και Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς, Έλσα Μπάρδα, γράφει για τον φαύλο κύκλο των αυτοκαταστροφικών συμπεριφορών και πώς μπορούμε να τον διακόψουμε

*Έλσα Μπάρδα - Κλινικός Ψυχολόγος - Αναλύτρια Εφαρμοσμένης Συμπεριφοράς

Πολλές φορές αναρωτήθηκα γιατί αναζητάω επιβεβαίωση απο ανθρώπους που με εκμεταλλεύονται... γιατί γυρνάω και επενδύω ξανά και ξανά σε παλιές, μάταιες ερωτικές ιστορίες... γιατί διώχνω από κοντά μου αυτούς που έμπρακτα νοιάζονται για μένα… γιατί, ενώ προσπαθώ τόσο πολύ να πετύχω επαγγελματικά, τα καταστρέφω όλα με μια μου κίνηση... γιατί επιμένω σε έναν μη υγιεινό τρόπο ζωής, ενώ γνωρίζω ότι με βλάπτει... Είμαι μαζοχιστής ή αυτοκαταστροφικός; Μήπως και τα δύο; Ενδόμυχα, νιώθω την ανάγκη να βυθιστώ στη δίνη της εσωτερικής απόρριψης... ίσως αυτό που αναζητώ και πιστεύω ότι μου αξίζει είναι η απελπισία… ερωτευμένος με τα τα ψέματα... ίσως τελικά δεν θέλω να με θαυμάζουν, αλλά να με λυπούνται…

Η αυτοκαταστροφική συμπεριφορά κρύβει σκοτεινές πτυχές της ανθρωπινής ύπαρξης.

Ήμασταν στο χείλος του γκρεμού, αλλά μετά κάναμε ένα βήμα μπροστά -Pierre Daninos

Σύμφωνα με την επιστήμη της ψυχολογίας, οι αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές αντικατοπτρίζουν χαμηλή αυτοεκτίμηση, ακόμα και μίσος για τον ίδιο μας τον εαυτό. Θεωρούνται αμυντικοί μηχανισμοί αντιμετώπισης κρίσεων, όπως π.χ. το άγχος από τις κοινωνικές ή επαγγελματικές απαιτήσεις. Πιο συγκεκριμένα, το αίσθημα της αναξιότητας που ενδεχομένως να κρύβει ένας άνθρωπος, θα τον σαμποτάρει στο να ανελιχτεί επαγγελματικά, προκείμενου να παραμείνει στη συνθήκη/περιβάλλον, όπου νιώθει ασφάλεια.

Αυτοεκπληρούμενη προφητεία και ασυνείδητη αυτοκαταστροφική νοοτροπία

Το να είσαι ανίσχυρος είναι μια ψυχολογική κατάσταση. Αν αισθάνεσαι ανίσχυρος, είσαι -Tom Peters

Σε παλαιότερο άρθρο μου έχω μιλήσει για την αυτοεκπληρούμενη προφητεία. Έχει να κάνει με τη συνθήκη, κατά την οποία ο άνθρωπος προκαταβάλει αρνητικά τον εαυτό του ως προς το αποτέλεσμα -π.χ. «θα αποτύχω, το ξέρω απλά», «αυτό θα με καταστρέψει τελείως» κλπ.

Άγνοια ρίσκου: Η επιπολαιότητα είναι ένα από τα παθητικά συμπτώματα της αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς. Όταν γνωρίζουμε εκ των προτέρων ότι κάτι μας βλάπτει, αλλά δεν λαμβάνουμε μέτρα προστασίας, τότε ουσιαστικά καταδικάζουμε το αποτέλεσμα.

Η κατάχρηση: Μια δύσκολη και συνήθως εθιστική συνήθεια -π.χ. αλκοόλ, υπερκατανάλωση ή μειωμένη πρόσληψη τροφής, που συνήθως καταλήγει σε μακροπρόθεσμα προβλήματα υγείας. Σε αυτή την μορφή εντάσσεται και η κατάχρηση στις δαπάνες, όπως ο τζόγος, σαμποτάροντας με αυτόν τον τρόπο την ψυχική ηρεμία του ανθρώπου.

Οι άνθρωποι παραείναι ανθεκτικοί, αυτό είναι το πρόβλημα. Είναι σε θέση να κάνουν υπερβολικά πολλά σε βάρος του εαυτού τους -Μπέρτολτ Μπρεχτ

Καταναγκαστική ανικανότητα: Η εσωτερική απεικόνιση του εαυτού μας ως ανίκανου ή αβοήθητου να επιτύχει σε κάτι, υποδεικνύει έλλειψη εμπιστοσύνης στις ικανότητές μας -π.χ. το να δοθεί σε κάποιον επαγγελματική ευκαιρία, αλλά εκείνος/εκείνη να επιλεγεί να τεμπελιάζει, προκειμένου κάποιος άλλος να επωμιστεί τις επαγγελματικές υποχρεώσεις του/της... Σίγουρα, μια τέτοια συμπεριφορά έχει ορισμένο διάστημα ανοχής από τον περίγυρό μας, όσο καλές προθέσεις και αν έχουν.

Όσα δεν φτάνει η αλεπού, τα κάνει κρεμαστάρια: Ορισμένοι άνθρωποι έχουν ως μότο «ο θάνατός σου η ζωή μου». Δεν θα διστάσουν να ποδοπατήσουν κάποιον άλλον, προκειμένου να εξελιχθούν και να ανελιχθούν, όπως οι ίδιοι λανθασμένα νομίζουν. Δυστυχώς γι' αυτούς το να βλάπτεις τον διπλανό σου, δεν σε εξελίσσει ως άνθρωπο -τουναντίον, λειτουργεί αυτοκαταστροφικά, διότι οι συμπεριφορές... επιστρέφονται.

Αυτοτραυματισμός: Μια ακραία μορφή αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς είναι ο αυτοτραυματισμός, που οφείλεται σε μίσος για τον εαυτό μας και πιθανώς σχετίζεται με περιβάλλον απορριπτικό.

Άρνηση βοήθειας: Ο αυτοκαταστροφικός άνθρωπος θα αγνοήσει πλήρως τις εποικοδομητικές συμβουλές. Αντιθέτως, προτιμάει σχόλια που του... χαϊδεύουν τα αυτιά και εν ολίγοις επιβεβαιώνουν την αναξιότητά του, αλλά και ενισχύουν τον εγωισμό του. Οποιοδήποτε συμβουλή αντικατοπτρίζει την πραγματική διάσταση των πραγμάτων δεν τον άφορα και συνήθως ακολουθεί η απάντηση «άσε με να γνωρίζω καλύτερα, ποιος και τι είναι προς όφελός μου».

Περιττή αυτοθυσία: Ορισμένοι άνθρωποι «ερωτεύονται» τη δυστυχία τους. Ενεργούν με αυτοθυσία απέναντι σε ανθρώπους που τους ποδοπατούν, συγκαλύπτοντας την αυτοκαταστροφική τους τάση -π.χ. επιλεγούν να παραχωρούν τα όνειρά τους σε άλλους ανθρώπους, γιατί φοβούνται να τα ζήσουν οι ίδιοι.



Συναισθηματική και φυσική παραμέληση του εαυτού μας: Η μη αποδοχή και αποφυγή των αρνητικών και μερικές φορές θετικών συναισθημάτων, καθώς και των ψυχολογικών προβλημάτων, συντελεί σταδιακά σε ψυχικές νόσους, καθώς είναι μία ακόμα μη συνειδητή εκδήλωση αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς. Παρομοίως και ο ανθυγιεινός τρόπος ζωής -π.χ. η κατάχρηση ζάχαρης σε κάποιον με πρόβλημα υγείας και η αναβλητικότητα στο να αλλάξει ενισχύουν τις κακές συνήθειες.

 

Διατάραξη των σχέσεων: Οι χειριστικοί άνθρωποι μπορεί ενδεχομένως να πλανεύουν τους άλλους, ώστε να επιτύχουν τους στόχους τους, όμως συμπεριφορές όπως η κτητικότητα, ο συναισθηματικός χειρισμός, η ζήλια, η λεκτική βία κτλ. ειναι άκρως αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές. Σε προηγούμενο άρθρο μου σχετικά με τα παιχνίδια εξουσίας εξηγούσα πώς ο κυρίαρχος δυνάστης συμπεριφέρεται όπως ακριβώς νιώθει υποσυνείδητα ότι του αξίζει να του συμπεριφέρονται. Οι άνθρωποι που νιώθουν άδειοι και ανάξιοι να τους αγαπήσουν, προσπαθούν να προκαλέσουν μέσα από άσχημες συμπεριφορές αντίστοιχο συναίσθημα στις συντροφικές και διαπροσωπικές τους σχέσεις.

Εξάρτηση από την τοξικότητα: Οι εξαρτήσεις δεν σχετίζονται αποκλειστικά και μόνο με επιβλαβείς ουσίες, όπως για παράδειγμα τα ναρκωτικά, αλλά αφορούν και τις σχέσεις. Συγκεκριμένα, η εξάρτηση από τοξικές σχέσεις που «δηλητηριάζουν» την ψυχική υγειά μας θεωρείται είδος αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς.

Ο αυτοκαταστροφικός άνθρωπος υπονομεύει τον εαυτό του… Για να σταματήσει ο φαύλος κύκλος της αυτοκαταστροφής, θα πρέπει ο άνθρωπος να αποδεχτεί τον δυσλειτουργικό αμυντικό μηχανισμό αντιμετώπισης των αρνητικών συναισθημάτων του, προκειμένου να προσπαθήσει να καλλιεργήσει την αυτογνωσία στα συναισθήματά του και στους φόβους του και να αναπτυχθεί πνευματικά ώστε να εξελιχθεί ως οντότητα.

Το ταξίδι της αυτογνωσίας περνάει μέσα από τις βαθύτερες και πιο σκοτεινές γωνιές της ψυχής σας. Αγκαλιάστε τους εσωτερικούς σας φόβους και ανακαλύψτε τις κρυμμένες ικανότητές σας. Η προσωπική ανάπτυξη απαιτεί σκληρή δουλειά και μερικές φόρες και βοήθεια από ειδικό ψυχολόγο, προκειμένου να επουλωθούν τραύματα του παρελθόντος, που ορίζουν την ζωή σας στο σήμερα.

Μην αναβάλλετε! Η αναβλητικότητα ειναι μορφή αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς, γι' αυτό ξεκινήστε από σήμερα! Κάντε αυτό το δώρο στον εαυτό σας!


*Η Ελσα Μπάρδα έχει βασικό πτυχίο ψυχολογίας (BSc Honours), μετεκπαίδευση πρώτο μάστερ στην Κλινική Ψυχολογία (MSc Clin. Psy.) και δεύτερο μάστερ στην Εφαρμοσμένη Ανάλυση Συμπεριφοράς MSc (MSc ABA ). Η εκπαίδευση και μετεκπαίδευσή της έγινε στη Μ. Βρετανία. Έχει αναγνώριση πτυχίων από το ΔΟΑΤΑΠ και άδεια ασκήσεως επαγγέλματος ψυχολόγου.